Futbolsofatzen

Kontu ilunak

Endika Martin Ramos du izena. Hamazazpi urte dauzka. Nik larunbatean ezagutu nuen. Eibarko Unbe futbol zelaian. Nik entrenatzen dudan Zestoa B eta Urki taldeen arteko partidan. Bigarren Erregionaleko partida. Kopa txapelketakoa. Bi taldeak final-laurdenetara sailkatzeko aukerekin. Partida garrantzitsua. Gurearen aurretik beste joko bat zegoen, eta berotzen hasteko zain geundela, mutil gazte bat etorri zitzaigun. Epailea zen. Gurea epaitu behar zuena. Partida bukatu ondoren, aktan irakurri nuen Endika Martin Ramos duela izena. Ia behin ere ez dut begiratzen nola izena duen epaileak, baina larunbatean bai. Aspaldian ikusi dudan epailerik onena iruditu zitzaidalako. Hamazazpi urte izan arren, sekulako heldutasunez zuzendu zuen partida. Epaileen munduan urrutira hel daitekeela uste dut. Edo, bestela esanda, urrutira heldu beharko lukeela. Zoritxarrez, ezin baitut esan iritsiko dela. Onenak ez baitira goraino heltzen.

Errugabea errudun

Haurrak bihurriak izaten dira. Baina badakite bihurrikeria ezkutatzen. Abilak dira errua besteren batena izan dela erakusten. Nahiz eta beraiek egin, besteren bat errudun. Ahulena, normalean. Eta benetako errudunak, urrutira ihesean. Haur batzuk herriko plazan futbolean ari badira, eta, nahita, batek baloia botatzen badio kafea hartzen ari direnetako bati, plaza hustu egiten da ia. Baloiaren kolpea hartu duena purrusta betean hasiko zaio lagunek plazaren erdian bakarrik utzi duten haurrari. Ez du berak bota, baina errugabea errudun. Erruduna, berriz, plazako zuhaitzen atzean ezkutatuta. Algara betean. Pozik. Balentria egin balu bezala. Hor konpon helduaren purrustada errurik gabe jasaten ari dena. Hor konpon negar malkotan badago. Hor konpon berea den baloia betiko kentzen baldin badio helduak. Hor konpon, errurik gabeko errudunaren gurasoek, gertatukoaren berri izan eta bi urtez futbolean jokatzen uzten ez badiote.

Irabaztearen galera

Entrenatzaileak badauka bete beharreko lege nagusia. Jokalari bakoitza bere postuan jartzea. Horretarako aukera baldin badu, jakina. Baina entrenatzaile batzuek ez dute lege hori betetzen. Demagun haietako baten taldeak, zenbait jokalari lekuz kanpo daudela, ez duela irabazi. Baina hurrengo partidan ere gauza bera egin du entrenatzaileak. Hala ere, irabazi egin du. Ez dago esan beharrik non kokatuko dituen lekuz kanpo dauden jokalariak hirugarren partida batean. Irabaztearen galera esaten diot nik horri. Akaso, hirugarren partida hori ere irabaziko du, baina laster hasiko da galtzen. Edo ez irabazten. Eta klubean, gaizki egindakoa zuzenduko dion inor ere ez badauka, askoz okerrago izango da. Entrenatzaileak bereari eutsiko diolako. Beste lege bat ere bete behar du entrenatzaileak. Aurretik ondo dabilena ez ukitzea. Ez aldatzea. Bere-berean uztea. Ni edo arrazoia. Aukera egin beharra dauka. Ni aukeratzen badu, tronpatzeko arriskua handitu egingo da. Arrazoia aukeratzen badu, txikitu. Zoritxarrez, entrenatzaileek gehiegietan jartzen dute ni hori aurretik.

Txarra ontzeko

Orain baino gaztexeagoak ginela, herriko areto futboleko txapelketan jokatzen genuen lagunok uda guztietan. Taldea osatzeko larri antzera ibiltzen ginenez, koadrilakoa ez zen jokalari bat edo beste ekarri ohi genuen. Nork jokatu erabakitzeko, demokrazia erabiltzen genuen. Zozketa. Gero, gutxi-asko, denok jokatzen genuen, aldaketak zintzo egiten genituelako. Ia-ia gaur egungo txandakatzeen antzera. Horregatik, atezainari laguntzen zion laukotea era guztietakoa izaten zen. Ona, justu-justua edo txarra. Aldaketen araberakoa izaten zen. Taldearen maila jokabide horrek baldintzatzen zuen, eta jokalari on pare bat elkarrekin batera aritzen zirenean, sekulako aldea egoten zen. Txarrak ontzen zituzten. Sekulako aldea baitzegoen onen eta txarren artean. Taldeko bi onenek elkarrekin jokatzen zutenean, oso joko polita egiten genuen. Baita partidak irabazi ere. Txapelketa haietako minutu onenak orduan jokatzen genituen, eta denok gozatzen genuen irabazten baldin bagenuen. Onek eta txarrek.

Udaberriko haizeak

Ikasle ginen garaietan, uda izaten zen oporretako garaia. Hiru hilabeteko opor eder-ederrak. Baina udaberria heltzerako hasten ginen hondartzarekin pentsatzen. Horregatik, egunak argitasun orduak luzatzen zituenean, lanerako gogoa gutxitu eta jolaserako grina handitzen zitzaigun. Zer esanik ez, ordurako ikasturtea ondo bideratuta izaten baldin bagenuen. Hau da, ikasgai guztiak gainditzeko aukera, aukera baino zerbait gehiago zela ikustean. Orduan, alferrik ziren maisuen eta andereñoen aholkuak eta esanak. Guk oporretan izaten genuen burua. Egiteko lanak izan arren, ez genituen neguan bezalako arretaz egiten. Egin bai, baina beste era batera. Ondorioz, emaitzak ere halakoxeak izaten ziren, arretaren araberakoak. Neguan ia beti onak ziren aldean, udaberritik aurrera nahikoa genuen nahikoa ateratzea. Gero, maisuak eta andereñoak gurasoekin hitz egiten zuten, ikasturtea hizpide, eta ia ikasle denon ikasturte amaierako jardunaz hauxe esaten zieten: «Bukaeran erlaxatu egin da».